شمشیری که عدالت را درنوردید!
مهم ترین آرمان وآمـال بشـری درزنـد گی اجتماعی "عدالت" است. گـمشده ای که درفراقـش چه آواها ونواها ونغمه ها سرداده شد وچـه آروزهایی که ناکام به کام خاک رفت!.
شاخصه اصلی وعملی امـام علی ابن ابی طالب(ع) در عرصه حـــكومتداری عــدالت است. عدالت بارفتارش تعریف شد،با کردارش معنا گرفت وباپیشه اش هویت یافت؛ چرا که عدالت درمنطق علی، به عنوان یک ارزش تلقی می شود ونـه روش. اوعــدالت رانـه تنها برای پيـروان خـود؛ بلكه برای همه انسانها میخواست ودرتحقق آن تاآنــجا اصرارمی ورزید كه درساعـات پایانی عمر،ازفرزندش میخواهد درحق قاتل اوبه عدالت عمل شود.این ویژگی منحصربه فرد راد مرد تاریخ بشراست که "خود قربانی عدالت خویش شد".
علی مظهر عدل است
چراکه :
ازمنظرعلی؛ حـــکومت و قـدرت "بـه قـدرکفش وصله زده " نمی ارزد " مگر اینکه حقــی را ثـابت گرداند یا باطـلی را براندازد".
ازمنظرعلی؛ مردم ازچنان حقی برحــاکــم خویش برخوردارند که حتی شهـروند غیرهم کیش نیز،ایشان را به محــکمه می کشاند.
ازمنظرعلی؛ برابری درذات انسـان است ونـه کیش وآیین او . ازایـن رو،مـــرگ را سـزاوارتـرازشـنیدن سرقت زیور ازیک زن یهودی می داند.
ازمنظرعلی؛ انتقاد برحــاکم مرزی ندارد؛ ازاین رو آن را تکلیف مردم می دانست! وبارها مردم را به نظارت بر خود دعوت می کرد.
ازمنظرعلی؛ "مصلحت" درحـــکومت، حصارآهنینی نیست بتوان پشت سرآن مخفی شد. دایـره کوچـکی است که قبایی باندازه قامت خود دارد ونه بیشتر..
ازمنظرعلی؛ عدالت عنصر وجـودی سیاست است. "ملاك السياسه العـدل".بـرخلاف امیال سیاست مداران وزمامـداران عـالم؛ که عـدالت ازنظرآنها، تا آنجا قابـل دفـاع می باشد به بنيان حكومت آسیبی نرساند.
ازمنظرعلی؛ عــدالت درتمام شـئون زنـدگی جاری است . ازاین رو درمـواجهه با شکایت یک شهروند ازاو، مــلاطفت قاضی نسبت خویش را برنمی تابد وحتی تساوی درنگاه را ازدادستان طلب می کند.
علی مظهر همه خوبی هاست
چراکه:
نخستین حاکم اسلامی است ؛ با رای قاطع مردم به قدرت رسید.
نخستین حاکم اسلامی است؛ تاپایان حاکمیت خویش به مردم گفت “در صحنه بمانید و اظهار نظر و انتقاد به حــق کنید که من ایمن از خطا نیستم مگر اینکه خدا نگهم دارد”.
نخستین حاکم اسلامی است؛ مخالف خویش ( سعد ابن ابی وقاص) راکه مشروعیت دولتش را نپذیرفت و بیـعت نکرد؛ مقابله نکرد و حتی علیهش سخن نگفت.
نخستین حاکم اسلامی است؛ به مخالف خویش(طلحه و زبیر) که عازم مـــکه بودند تا علیه اوجنگ راه بیندازند؛ گفت: “میدانم حج نمی روید!”؛ اما با این وجود نه مانع شان شد و نه بر سابقه جهادشان خط کشید.
نخستین حاکم اسلامی است؛ خطاب به مخالفانش فقط گفت : “برادران مسلمان مایند که در حق ما ظلم کردند!”.
نخستین حاکم اسلامی است؛ مخالفینش (خوارج)در کمال آزادی علیه اودست به تظاهرات می زدند.
نخستین حاکم اسلامی است؛ درقلمرو حــکومت اوقاضی، ازبالاترین امنیت و استقلال برخورداربود؛ تاآنجا که علیه او حکم کرد!.
نخستین حاکم اسلامی است؛ هیچگاه هم نشینی کارگزاران خویش با مجالس اشراف رابرنمی تافت وبـه توجیه وتفسیر وتاویل واخفاکاری اعمال زیردستانش نمی پرداخت.
نخستین حاکم اسلامی است؛ در دوراهی اجرای عدالت ویا بقای حكومت،هیچگاه حاضر نمی شد عدالت را به قربانگاه به فرستد.
نخستین حاکم اسلامی است؛ در مواجهه باستایشگران ومجیزگویان، برسرشان فــریاد بـــــرمی آورد و به شدت مقابله می کرد.
نخستین حاکم اسلامی است؛ هیچ گاه نظر برحــق خویش را به مـردم تحمیل نکرد. آنجا که بقول مالک اشتر “فقط چند قدم و ضربت شمشیر تا خیمه معاویه مانده بود” برخلاف میل باطنی خویش به نظر مردم تن داد. وقتی قرار بر مذاکره و حکمیت شد، او خواست که مالک اشتر یا ابن عباس را بفرستد، مردم مخالفت کردند وابوموسی اشعری رافرستادند، و او باز رای برحق خودش را به مردمش تحمیل نکرد.
واین چنین بود مردی که :
ـــ از مصرف ناچیز "پی سوز" بیت المالی درمصارف شخصی نمی گذشت.
ـــ برسفره معاویه نشستن وازمتاع حکومتش(عدالت ) دم زدن را برنمی تابید.
ـــ با غالیان وسودجويان و رمالان وبدعت گذاران دردین ومروجانی که اسلام را تاآنجا ترویج می کردند که مانع منافع شان نباشد، به مقابله برمی خواست.
ـــ باعوام فریبانی که دین را برای دنیای خود "پوستین وارونه نشاندند" درستیز بود.
ـــ بيشترين شِكوه اش تا پيش از رسيدن به خـلافت؛ ازبـدعت ها ، ستمها تحت نام ديـن و در عرصه ی نا برابریهای اقتصادی بود. لذا پس از رسيدن به خـلافت، مهمترين خطــبه اش را دراين زمينه ايـراد كرد وتا پـایان زمامداری برآن پایبند بود.
*** به باورما اگر کسی درصدد تحقق ارزشهـای انسانی در شكل غيردينی آن هم باشد، علـی(ع) نيز ميتواند الگوی او قــرار گيرد؛ زيرا دو ارزش عــدالت و آزادی كه علی(ع) برآن پا فشاری می کرد، درهـرمكتبی قابل دفــاع است چراکه هرانسانی در پی اين دو فضليت است.
شهادت مظلوما نه مـــولی المــوحـدیـن(ع) تسلیت باد.